Quy trình M&A (Mua bán & Sáp nhập Doanh nghiệp) Điển Hình
Quy trình M&A thường trải qua 6 bước chính, từ tìm kiếm đối tác đến hoàn tất giao dịch và hậu M&A. Dưới đây là chi tiết từng giai đoạn:
1. Lập kế hoạch & Tìm kiếm đối tác
-
Xác định mục tiêu: Mua để mở rộng thị phần, tiếp cận công nghệ, hay loại bỏ đối thủ?
-
Tìm kiếm doanh nghiệp mục tiêu:
-
Qua ngân hàng đầu tư, công ty M&A (VD: KPMG, PwC).
-
Sàn giao dịch doanh nghiệp (Bizbots, M&A Vietnam).
-
Mạng lưới cá nhân, hội nghị ngành.
-
2. Đàm phán sơ bộ & Ký Biên bản ghi nhớ (MoU)
-
Thỏa thuận nguyên tắc: Giá cả, cơ cấu giao dịch (mua cổ phần/tài sản), điều kiện Due Diligence.
-
Cam kết bảo mật (NDA): Tránh rò rỉ thông tin nhạy cảm.
3. Thẩm định (Due Diligence – DD) (Quan trọng nhất!)
Kiểm tra toàn diện doanh nghiệp mục tiêu:
-
Pháp lý: Giấy phép, tranh chấp, hợp đồng lao động.
-
Tài chính: Báo cáo tài chính, nợ xấu, thuế.
-
Thị trường: Khách hàng, đối thủ, tiềm năng tăng trưởng.
-
Công nghệ & Sở hữu trí tuệ: Bằng sáng chế, phần mềm độc quyền.
4. Định giá & Đàm phán cuối cùng
-
Phương pháp định giá:
-
DCF (Chiết khấu dòng tiền): Dựa trên lợi nhuận tương lai.
-
So sánh ngành (P/E, EV/EBITDA): Đối chiếu với doanh nghiệp tương tự.
-
-
Thương lượng giá & điều khoản:
-
Cơ chế thanh toán (tiền mặt/cổ phiếu/trả góp).
-
Điều khoản bảo vệ (Warranties & Indemnities).
-
5. Ký hợp đồng & Hoàn tất pháp lý
-
Hợp đồng M&A: Bao gồm:
-
Điều khoản chuyển giao quyền sở hữu.
-
Nghĩa vụ sau bán hàng (Non-compete, Transition Support).
-
-
Thủ tục pháp lý:
-
Công chứng chuyển nhượng cổ phần (nếu mua cổ phần).
-
Đăng ký thay đổi với Sở Kế hoạch & Đầu tư.
-
Thông báo thuế, lao động.
-
6. Chuyển giao & Hậu M&A (Dễ thất bại nhất!)
-
Tích hợp hệ thống: Quản trị, nhân sự, văn hóa doanh nghiệp.
-
Giữ chân nhân tài: Tránh nghỉ việc hàng loạt sau mua bán.
-
Tối ưu hiệu quả: Cắt giảm chi phí trùng lặp, tận dụng cơ hội cross-selling.
Lưu ý quan trọng khi thực hiện M&A
✅ Thuê chuyên gia: Luật sư, kiểm toán viên để giảm rủi ro.
✅ Kiểm tra quy hoạch: Đảm bảo doanh nghiệp mục tiêu không nằm trong diện giải tỏa.
✅ Phương án dự phòng: Đàm phán điều khoản hủy ngang (Break-up Fees) nếu giao dịch đổ vỡ.
Thời gian hoàn tất: Từ 3–12 tháng, tùy độ phức tạp.
Bạn cần tư vấn chi tiết cho giao dịch cụ thể? Hãy chia sẻ ngành nghề/quy mô doanh nghiệp để mình hỗ trợ sâu hơn! 💼📈